Saturday, October 1, 2011

7/9/2011-Σχετικά με την απάντηση του Ριζοσπάστη στην καταγγελία για τον 902

Την Δευτέρα, 5 Σεπτεμβρίου αναδημοσίευσα εδώ, από το ιστολόγιο Κόκκινος Τύπος, καταγγελία για τις εργοδοτικές πρακτικές στον 902, ιδιοκτησίας του ΚΚΕ. Η καταγγελία αυτή δημοσιεύτηκε αν και δεν έφερε υπογραφή άλλη από "Απολυμένοι 902", εν μέρει διότι δεν ήταν η πρώτη τέτοιου είδους καταγγελία και το ιστολόγιο είχε παλαιότερα δημοσιεύσει για το ζήτημα της απόλυσης εργαζομένων από την Τυποεκδοτική, τον Ιούλη του 2010. Την επόμενη μέρα της δημοσίευσης της καταγγελίας εδώ, στις 6 Σεπτεμβρίου, δημοσιεύτηκε απάντηση σ' αυτή στην εφημερίδα Ριζοσπάστης -- όργανο, ως γνωστόν από την μόνιμη προμετωπίδα της, της ΚΕ του ΚΚΕ. Προτού ασχοληθώ με την απάντηση αυτή, και με δεδομένη την συζήτηση που έγινε για το θέμα εδώ και στο ιστολόγιο granma, θεωρώ αναγκαίο να διευκρινήσω ορισμένα πράγματα προκαταρκτικά.

1. Οι ανακλαστικές αντιδράσεις ένθεν κακείθεν όταν ανακύπτει θέμα για το ΚΚΕ είναι όσο συνηθισμένες όσο είναι και στείρες: αφενός, οι αριστεροί σχηματισμοί εκτός ΚΚΕ βρίσκουν την ευκαιρία για ουσιαστικά καθαρά μικροκομματική αντιπαράθεση, χωρίς να τούς απασχολούν όμως εξίσου κριτικά τα εν οίκω τους· αφετέρου οι προσκείμενοι στο ΚΚΕ, στηριζόμενοι στο ανακλαστικό των αντιδράσεων των πρώτων, οχυρώνονται πίσω από την δική τους ανακλαστική αντίδραση, η οποία συνοψίζεται στην πρόταση ότι η όποια καταγγελία έχει κομματικές σκοπιμότητες, είναι κακόβουλη, είναι αντικομμουνιστική, κλπ. Ούτε η μία ούτε η άλλη πλευρά δεν συνεισφέρει κάτι με τον τρόπο αυτό στην βελτίωση πεπραγμένων και συμπεριφορών στο Κομμουνιστικό Κόμμα, που για τον υποφαινόμενο είναι ουσιώδους σημασίας ζήτημα και ο μοναδικός νόμιμος στόχος της όποιας κριτικής.

2. Είναι αναμφισβήτητα σωστό ότι οι κριτικές στο ΚΚΕ, ακόμα και οι πιο καλοπροαίρετες, μπορούν πολύ εύκολα και γρήγορα να καταλήξουν στα χέρια αντικομμουνιστικών ιδεολογικών πρακτικών, και το ίδιο συνέβη και με την καταγγελία για την οποία κάνουμε λόγο εδώ. Είναι γεγονός ότι αναδημοσιεύτηκε σε μια σειρά ιστότοπων που όχι απλώς δεν εκφράζουν την κομμουνιστική ιδεολογία, αλλά προωθούν θέσεις από δεξιόστροφες ως ακροδεξιές. Κατά συνέπεια, η συζήτηση των όποιων καταγγελιών στην κομμουνιστικά προσκείμενη πτέρυγα του διαδικτύου πρέπει να γίνεται με προσοχή, με αυτοκριτική διάθεση και αντίληψη για τις δυνητικά αρνητικές συνεπαγωγές ορισμένων θέσεων ή πρακτικών κριτικής, και με μέτρο. Οι καιροί είναι ιδιαίτερα πονηροί, και το να συζητιούνται ορισμένα πράγματα ανοιχτά μέσα στο πλαίσιο ενός κομμουνιστικού προσανατολισμού προϋποθέτει  την ανάλογη υπευθυνότητα.

3. Είναι εξίσου αναμφισβήτητο, τουλάχιστον για τον υποφαινόμενο, ότι στις περιστάσεις του παρόντος ένα κακό, δυσλειτουργικό ή προβληματικό ΚΚΕ είναι προτιμότερο από κανένα ΚΚΕ, όπως και μια παρηκμασμένη και γραφειοκρατικά αποστεωμένη μπρεζνιεφική ΕΣΣΔ θα ήταν για πολλά θέματα και από πολλές απόψεις προτιμότερη από την σημερινή Ρωσία. Συμμερίζομαι, για τον λόγο αυτό, την υπερηφάνεια των μελών και υποστηρικτών του ΚΚΕ για το γεγονός ότι είναι, στις σκοτεινότατες περιστάσεις της εποχής μας, το ισχυρότερο Κομμουνιστικό Κόμμα στην ηπειρωτική Ευρώπη, και αποδέχομαι ότι η επιβίωση του στις δεκαετίες του 1990 και του 2000 ήταν τρομερά δύσκολη και δεν θα είχε επιτευχθεί εάν δεν γινόταν αρκετές εκπτώσεις σε ζητήματα πολιτικής ακεραιότητας και πρακτικής ηθικής.

4. Θεωρώ επίσης αναγκαίο να προσθέσω ότι η ιστορία μάς έδειξε πώς η συντριπτική πλειοψηφία όσων δεν δέχτηκαν τους συμβιβασμούς αυτούς στο όνομα μιας "καθαρότερης" ή "λειτουργικότερης" κομμουνιστικής ιδεολογίας κατέληξαν να κάνουν πολύ περισσότερες ιδεολογικές εκπτώσεις για να επιβιώσουν κομματικά και έχουν σήμερα σχεδόν (αν όχι εντελώς) εξαντλήσει --και σε χρονικό διάστημα ρεκόρ-- τις όποιες ελπίδες για "αναγέννηση" ή "ανανέωση" της κομμουνιστικής αριστεράς που συνόδεψαν την γέννηση τους· όσοι δεν παραδόθηκαν στον καθαρό οπορτουνισμό, από την άλλη, βυθίστηκαν στους ναρκισσισμούς της ήσσονος διαφοράς και την αυτο-ικανοποίηση του σεχταρισμού και δεν έχουν προσφέρει παρά ελάχιστα στο λαϊκό κίνημα σε μια περίοδο έκτακτης ανάγκης για κομμουνιστική συσπείρωση και αποφασιστικότητα. Άλλος ένας λόγος για να είναι κανείς πολύ προσεκτικός και φειδωλός όταν αποφασίζει να ασκήσει κριτική στο ΚΚΕ.

5. Αν όμως, τέλος, αποδεχτεί κανείς παθητικά την αρχή "ακόμα και ένα κακό Κομμουνιστικό Κόμμα είναι προτιμότερο από κάθε διαθέσιμη αριστερίστικη ή πρόδηλα ρεφορμιστική εναλλακτική" τότε πολύ απλά θα καταλήξει με ένα χειρότερο Κομμουνιστικό Κόμμα από αυτό που σήμερα έχει. Και αν η κριτική δεν είναι πάντα ούτε καλοπροαίρετη ούτε θετική στην κατάληξή της, είναι ωστόσο υπό προϋποθέσεις απαραίτητη εάν το Κομμουνιστικό Κόμμα θέλει να επιβιώσει της εποχής που έχει μπει και άρα να έχει κάτι να πει σε αυτή την εποχή -- κάτι αξιόπιστο και στοιχειωδώς ελπιδοφόρο. Η προσωπική μου αίσθηση, από την απάντηση του Ριζοσπάστη και από σχόλια που είδα, είναι ότι η δικαιολογημένη υπερηφάνεια για την επιβίωση κάτω από πολύ δύσκολες ιστορικές και οργανωτικές περιστάσεις μετατρέπεται εύκολα σε αλαζονεία, και η αλαζονεία δεν ήταν ποτέ καλός σύμβουλος για τους κομμουνιστές. Εάν το ΚΚΕ έχει αρκετό δίκαιο να νιώθει ότι δεν έχει σε τίποτε να απολογηθεί σε άλλους σχηματισμούς της αριστεράς στην Ελλάδα, τούτο δεν σημαίνει ότι επίσης δεν χρωστάει κανένα λογαριασμό σε κανέναν εκτός κόμματος, νοουμένου ότι εξασφαλίζει επίσης ταυτόχρονα την αποσιώπηση κάθε διαφωνίας εντός. Το ΚΚΕ κρίνεται από τον εργαζόμενο λαό όπως κρίνονται όλα τα κόμματα, και κρίνεται με τα δικά του ελαφρυντικά και τις δικές του αυξημένες απαιτήσεις ως ένα κόμμα με συγκεκριμένη ιστορία, συγκεκριμένο ρόλο στην πολιτική ζωή του τόπου και συγκεκριμένη δεδηλωμένη πολιτικο-ιδεολογική αντζέντα. Αυτό ούτε μπορεί να το αποφύγει ούτε πρέπει να το αποφύγει· αντίθετα, πρέπει να το αντιμετωπίσει με θάρρος αλλά και με συναίσθηση των δικών του ιστορικών ευθυνών. Για να το κάνει αυτό με κάποιο βαθμό επιτυχίας, πρέπει να απεμπολήσει κάθε ίχνος "αφ υψηλού" θεώρησης των μη ενταγμένων σ' αυτό και κάθε, ούτως ή άλλως εντελώς στρεβλή και εσφαλμένη, εντύπωση της ανωτερότητάς του ως κομματικού οργανισμού από το ίδιο το εργατικό κίνημα, το οποίο είναι η ιστορική μήτρα του ΚΚΕ και παραμένει η μοναδική πραγματική ζωογόνος πηγή για το μέλλον του. 

Εδώ τελειώνω με τις εισαγωγικές μου παρατηρήσεις.



Το πρώτο πράγμα που θα πρέπει να παρατηρήσω είναι ότι η απάντηση εκθέτει άμεσα όσους προσκείμενους στο ΚΚΕ έσπευσαν, τόσο στο ιστολόγιο granma όσο και εδώ, να αμφισβητήσουν την γνησιότητα της καταγγελίας, δηλώνοντας ότι το κείμενο είναι πλαστό, ότι γράφτηκε όχι από τους απολυμένους αλλά από άσχετους με τον 902 αριστεριστές και εχθρούς του ΚΚΕ, ή ότι το ανυπόγραφο του κειμένου είναι ύποπτο προβοκάτσιας από αόρατα κέντρα. Προφανώς, η διαμαρτυρία συγκεκριμένων και μη κουκουλοφόρων ανθρώπων έξω από το κτήριο των γραφείων του κόμματος δεν άφησε περιθώρια στην εφημερίδα να ακολουθήσει την ίδια απονενοημένη γραμμή απάρνησης του ότι υπήρχαν καν απολυμένοι από τον 902:  η φυσική τους παρουσία το έκανε αδύνατο (habeas corpus delicti, σύντροφοι). Αφού λοιπόν αυτό δεν ήταν εφικτό πια, η κινητοποίηση χαρακτηρίστηκε "δήθεν", και το δήθεν αυτό συνεχίζει την γραμμή της απάρνησης σε ένα άλλο επίπεδο: αντί για "όχι, δεν υπάρχουν απολυμένοι και η επιστολή είναι πλάσμα της δημιουργικής φαντασίας κάποιου αντι-ΚΚΕ ιστολόγου", η γραμμή έγινε "υπάρχουν απολυμένοι, αλλά η κινητοποίησή τους ήταν δήθεν κινητοποίηση." Όχι κολοκυθιά, αλλά σπασμένο τσουκάλι, που λεγε και ο Φρόιντ: δεν μού δάνεισες ποτέ τσουκάλι, μού δάνεισες αλλά στο επέστρεψα άθικτο, μού δάνεισες αλλά ήταν ήδη σπασμένο.

Γιατί λοιπόν, για να αφήσουμε το τσουκάλι και τον Φρόιντ κατά μέρος, ήταν "δήθεν" κινητοποίηση; Τι ακριβώς σημαίνει αυτό; Στην αμέσως επόμενη πρόταση το κείμενο Ριζοσπάστη δηλώνει: "Αυτή η ενέργεια στρεφόταν ευθέως ενάντια στο ΚΚΕ."

Θα δεχτούμε αδιαμαρτύρητα ότι η κινητοποίηση όντως προξενεί βλάβη στην δημόσια εικόνα του ΚΚΕ: αυτό είναι λίγο-πολύ αυτονόητο. Αλλά τι έχει αυτό να κάνει με το αν η κινητοποίηση είναι αυθεντική ή καθοδηγούμενη; Θα μπορούσε κάλλιστα η οποιαδήποτε πολιτική πράξη να είναι επιζήμια για ένα κόμμα --και ναι, ακόμα και για το ΚΚΕ-- χωρίς να παύει να εκφράζει αυθεντική διαμαρτυρία. Και εφόσον σε κανένα σημείο του κειμένου του Ριζοσπάστη δεν αμφισβητείται ότι οι άνθρωποι αυτοί όντως απολύθηκαν από την εργασία τους (αυτό που αμφισβητείται ως "ψέμμα" είναι πως οι απολύσεις ήταν εκδικητικές, όχι το ότι έγιναν απολύσεις), πώς είναι δυνατόν η διαμαρτυρία τους, ακόμα και αν βλάπτει την δημόσια εικόνα του ΚΚΕ, να είναι "δήθεν"; Θεωρεί ο Ριζοσπάστης ότι κάποιος που έχασε την δουλειά του δεν μπορεί να διαμαρτύρεται παρά αν τον καθοδηγεί κάποιος με αλλότρια κίνητρα; Αυτό θα ήταν πάρα πολύ παράξενο για ένα Κομμουνιστικό Κόμμα, και φυσικά αντιφατικό ως προς τις θέσεις του κόμματος για το δικαίωμα κάθε εργαζόμενου να διεκδικεί το "δίκιο του" με όλα τα διαθέσιμα μέσα.

Στην ερώτησή μας αυτή για το πώς γίνεται να μην είναι ηθικά και πολιτικά μόνιμη η οργανωμένη προπαγάνδα και κινητοποίηση κάποιου ο οποίος απολύεται από την εργασία του, ο Ριζοσπάστης απαντά με το εξής αμίμητο:
οι συγκεκριμένοι δεν ντράπηκαν να μιλήσουν για «εργοδοσία» εξισώνοντας τον «902» με τις καπιταλιστικές επιχειρήσεις, ενώ ξέρουν ότι ο «902» δεν είναι και δε λειτουργεί σαν καπιταλιστική επιχείρηση, δεν είναι ατομική ιδιοκτησία, όπως όλα τα υπόλοιπα αστικά ΜΜΕ.
Τι λέει η παραπάνω πρόταση; Ότι οι εργαζόμενοι στον 902 που απολύθηκαν έδειξαν κακοπιστία διότι τόλμησαν να διαμαρτυρηθούν για την απόλυσή τους ενώ γνώριζαν ότι ο 902 δεν είναι καπιταλιστική επιχείρηση. Δηλαδή τι είναι ο 902; Προφανώς "σοσιαλιστική επιχείρηση"; Αυτό θα ήταν contradictio in terminis. Αλλά ας το δεχτούμε φραστικά. Και από πότε απολύουν εργαζόμενους οι σοσιαλιστικές επιχειρήσεις; Δεν αντιβαίνει στην ίδια την αρχή ενός μη καπιταλιστικού εργοδοτικού οργανισμού να απολύει εργαζόμενους; Προφανώς και την αντιβαίνει, διότι αν σε έναν τέτοιο οργανισμό τα μέσα παραγωγής δεν είναι ατομική ιδιοκτησία αυτό συμβαίνει επειδή είναι κοινωνική ιδιοκτησία, και εφόσον είναι τέτοια είναι και ιδιοκτησία των εργαζομένων σε αυτόν τον οργανισμό, οι οποίοι προφανώς δεν μπορεί να απολύουν τον εαυτό τους. Για να μπορούν να απολυθούν εργαζόμενοι, αυτό σημαίνει ότι δεν θεωρούνται συνιδιοκτήτες των μέσων παραγωγής αλλά υπάλληλοι, κάτω από μια εργοδοσία που έχει την απόλυτη εξουσία αποφάσεων για τη μοίρα τους. Εκτός αν το ΚΚΕ διαθέτει κάποιο μαγικό ραβδάκι που κάνει την απόλυση εργαζομένου κάτι άλλο από απόλυση εργαζομένου, πότε κοινωνικοποιώντας και πότε ιδιωτικοποιώντας την ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής κατά το δοκούν.

Γρήγορα-γρήγορα λοιπόν, η απάντηση του Ριζοσπάστη επιλέγει τον δρόμο του κρυψίματος του κεφαλιού κάτω απ' την άμμο -- πράγμα το οποίο, ως γνωστόν, αφήνει απλώς τα νώτα πιο φανερά εκτεθειμένα. Για αυτό άλλωστε είπα στην πρώτη ανάρτηση ότι η αλαζονεία δεν είναι καλός σύμβουλος. Αφού αυτο-εξαναγκάστηκε σε παλινωδίες (δεν υπάρχουν απολυμένοι, είναι προβοκάτσια η επιστολή/υπάρχουν, αλλά είναι πράκτορες του εχθρού), το κόμμα προσπαθεί να αμπαρωθεί πίσω από ένα βάφτισμα του κρέατος σε ψάρι που πολύ απλά δεν είναι σε θέση να κάνει, μιας και οι εποχές του παπικού αλάθητου που επέτρεπαν την αντιστροφή της ίδιας της πραγματικότητας στο όνομα του αλάθητου της κομματικής ηγεσίας έχουν παρέλθει ανεπιστρεπτί, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά την αριστερή πλευρά της πολιτικής ζυγαριάς. Όχι μόνο λοιπόν δεν συνιστά μια τέτοια στάση άμυνα απέναντι στις κακόβουλες επιθέσεις που ισχυρίζεται --με σημαντικό βαθμό αλήθειας-- ότι αντιμετωπίζει το ΚΚΕ, αλλά όπως μπορεί ο καθένας να δει, συνιστά αντίθετα δωρεά όπλων στους ιδεολογικούς αντιπάλους. Και πρόκειται --αυτή είναι η ειρωνεία-- για μια δωρεά όπλων πολύ περισσότερο βλαπτική από ότι θα μπορούσαν ποτέ να καταφέρουν μια χούφτα απολυμένων από τον σταθμό, ακόμα και αν οι προθέσεις τους ήταν οι πιο κακοπροαίρετες.

Για το θέμα της χρήσης της κινητοποίησης από αντικομμουνιστικά όργανα της αστικής τάξης όπως ο ΣΚΑΙ, το οποίο θίγεται στην τελευταία παράγραφο του κειμένου του Ριζοσπάστη στα πλαίσια μιας απέλπιδης προσπάθειας να πιαστεί ο πνιγμένος απ' τα μαλλιά του, η απάντηση δίνεται από τους ίδιους τους απολυμένους σήμερα και είναι αποστομωτική:
Εκεί όμως που γίνονται πραγματικά χυδαίοι εναντίον μας, είναι όταν πάνε να μας συνδέσουν, έστω έμμεσα, με Χρυσές Αυγές, ΛΑΟΣ, αμερικάνικες πρεσβείες και ό,τι άλλο κατεβάζει ο νους τους, προκειμένου να μας περάσει ο κόσμος για φιλοφασίστες ή για ύποπτους ανθρώπους. Κατ’ αρχήν, επειδή όλοι γνωριζόμαστε σ´ αυτό τον τόπο, ξέρει πολύ καλά η εργοδοσία 902-ΚΚΕ ότι κανείς από μας δεν έχει ούτε κατά διάνοια σχέση με τα παραπάνω «μπουμπούκια». Μια καταγγελία που βγαίνει στο Διαδίκτυο και στα ΜΜΕ γενικότερα, την παίρνει ο καθένας και τη χρησιμοποιεί όπως τον βολεύει, οπότε την παίρνουν και την χρησιμοποιούν και οι φασίστες. Όμως δεν φταίμε εμείς γι’ αυτό. Φταίει αποκλειστικά η συμπεριφορά της εργοδοσίας απέναντί μας, που θυμίζει τα παραπάνω φασιστικά κόμματα, που τα ρίξανε μες στην «απάντησή» τους για να μας συκοφαντήσουνε.
Δεν είναι καν απαραίτητο να προεξοφλεί κάποιος την ειλικρίνεια των απολυμένων για τις προθέσεις τους για να συμφωνήσει με την λογική των όσων λένε: φυσικά το οποιοδήποτε κείμενο μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τον οποιοδήποτε για τους δικούς του σκοπούς, ανεξάρτητα από τις προθέσεις αυτού που το έγραψε. Και φυσικά ο σκοπός ενός κόμματος που θέλει να υπερασπιστεί την εικόνα του είναι να μην εξωθεί κάποιον στο σημείο να γράψει ένα τέτοιο κείμενο, και όχι να κλαψουρίζει για προβοκάτσιες αφού τον έχει εξωθήσει να το γράψει. Για να πούμε τα πράγματα απλά και με το όνομά τους: είναι ποτέ δυνατόν να απολύεις κόσμο και μετά να απαιτείς να φερθεί απέναντί σου με αυτοθυσία παραμένοντας σιωπηλός, στον βωμό της μη χρησιμοποίησης της όποιας του αντίδρασης από τον εχθρό; Έχει κάποια υποχρέωση κάποιος που απολύθηκε από την εργασία του να αποσιωπήσει το γεγονός για να προστατευθεί η εικόνα του εργοδότη του; Αυτού του είδους τα πράγματα τα γράφουν στα συμβόλαια οι μεγάλες καπιταλιστικές επιχειρήσεις της Αμερικής που αμείβουν παχυλά συγκεκριμένα στελέχη με την προϋπόθεση να κρατούν το στόμα τους κλειστό εάν χάσουν τη δουλειά τους και να μην δίνουν όπλα στους ανταγωνιστές. Έδινε τόσο καλούς μισθούς ο 902 ώστε να απαιτεί να το βουλώσουν οι απολυμένοι για να μην οπλιστεί εναντίον του ΚΚΕ ο Αλαφούζος; Ας υποθέσουμε το χειρότερο δυνατό: ότι οι απολυμένοι κοιτάνε μόνο το προσωπικό τους συμφέρον ως εργαζόμενοι και ότι δεν δίνουν πεντάρα για το κόμμα. Γιατί να δώσουν πεντάρα εφόσον ούτε καν ανήκουν στο κόμμα, και εφόσον το κόμμα έμπρακτα δεν έδωσε πεντάρα για αυτούς; Δεν πρέπει οι εργαζόμενοι να υπερασπίζονται το εργασιακό τους συμφέρον όταν εμπλέκεται το κόμμα; Αποτελεί κακόβουλη και προδοτική πράξη η διαμαρτυρία, ακόμα και αν δεν είναι καν μέλη του κόμματος αυτού, και ακόμα και αν τους έχει το ίδιο πετάξει στο δρόμο; Ισχύει κάποιου είδους άτυπη κατάσταση εξαίρεσης που μετατρέπει όλα όσα το ίδιο το κόμμα εγκρίνει και προτρέπει τους εργαζόμενους να κάνουν σε απεχθή και ύποπτα μέσα όταν εμπλέκεται το ίδιο ως εργοδότης; Και βάσει ποιού αντικειμενικά αναμφισβήτητου δεδομένου ισχύει, εάν ισχύει, μια τέτοια κατάσταση; Του ότι οι απολυμένοι θα δικαιωθούν μετά θάνατον από τον μελλοντικό θρίαμβο του σοσιαλισμού, που θα επιφέρει χωρίς αμφιβολία το κόμμα που τους απέλυσε;

Και εδώ ερχόμαστε στο ανέκδοτο περί συνδικαλισμού που θίγεται στην καταγγελία και που επαναφέρει --με περισσή αφέλεια ή αλαζονεία, δύσκολο να πει κανείς-- το κείμενο του Ριζοσπάστη. Η αρχική καταγγελία ανέφερε τα εξής:
Παράλληλα, μας κάλεσε [ο Τσίγκας] να στηρίξουμε συνδικαλιστικά το ΠΑΜΕ και να παλέψουμε για ψηλά επιδόματα ανεργίας (!). Αυτό εμείς το πήραμε για ειρωνεία και βαριά προσβολή, όπως και ήτανε.
[...] Προσπαθήσαμε να οργανωθούμε για πρώτη φορά, γιατί μέσα στο σταθμό ΑΠΑΓΟΡΕΥΟΤΑΝΕ από πάντα η συνδικαλιστική οργάνωση. Κάναμε μια σύσκεψη και βγάλαμε μια επιτροπή τριών συναδέλφων, για να πάνε στο σωματείο των τεχνικών τηλεόρασης (ΕΤΙΤΑ) και να ζητήσουνε συμπαράσταση.
Ένας από τους σχολιαστές του ιστολογίου ισχυρίστηκε ότι το παραπάνω δείχνει πόσο ψεύδονται οι καταγγέλοντες, εφόσον ισχυρίζεται ότι απαγορευόταν η συνδικαλιστική οργάνωση την στιγμή που παραδέχεται ότι ο διευθυντής του σταθμού συμβούλεψε τους απολυμένους να στηρίξουν συνδικαλιστικά το ΠΑΜΕ. Στο ίδιο πνεύμα, ο Ριζοσπάστης σημειώνει:
Είπαν από το σωματείο των τεχνικών τηλεόρασης «ΕΤΙΤΑ», που αποφάσισε τη «δήθεν κινητοποίηση», ότι «ποτέ η διεύθυνση του σταθμού δε συζήτησε μαζί τους». Μέγα ψέμα αφού η διεύθυνση συζήτησε με το σωματείο από το Δεκέμβρη του 2010 ενώ συνάντηση με το σωματείο έκανε και το ΚΚΕ εξηγώντας τους λόγους συρρίκνωσης του σταθμού αλλά και το γεγονός ότι οι ίδιοι ως εργαζόμενοι αν δε συνειδητοποιήσουν την αναγκαιότητα αλλαγής συσχετισμών σε βάρος της αστικής πολιτικής και των κομμάτων της, η κρίση θα ωθεί τους εργαζόμενους σε ακόμη χειρότερη κατάσταση.
Δεν ξέρω αν γίνεται αντιληπτό τι ακριβώς επικαλείται ως υπεράσπιση του 902 ο Ριζοσπάστης. Επικαλείται ως υπεράσπιση όχι απλώς ότι οι λόγοι απόλυσης εξηγήθηκαν στους εργαζόμενους (ας πούμε ότι εξηγήθηκαν και ότι οι εργαζόμενοι ψεύδονται -- δεν ξέρω τι αλλάζει επί της ουσίας για κάποιον που απολύεται το γεγονός ότι του δίνονται αιτίες για την απόλυσή του, και αν το γνωρίζει το ΚΚΕ ας το εξηγήσει για να το εφαρμόσουν οι απανταχού εργοδότες και να μην έχουμε διαμαρτυρίες και διαδηλώσεις χωρίς λόγο)· επικαλείται ως υπεράσπιση το ότι ενθαρρύνθηκαν να "συνειδητοποιήσουν την αναγκαιότητα αλλαγής συσχετισμών σε βάρος της αστικής πολιτικής και των κομμάτων της". Πολύ ωραία. Ενθαρρύνθηκαν λοιπόν οι απολυμένοι από τον 902 να βγουν στους δρόμους και να διαμαρτυρηθούν -- κατά του ΠΑΣΟΚ. Όπως ενθαρρύνθηκαν να αναζητήσουν συνδικαλιστική συνδρομή για τα δικαιώματά τους έχοντας απολυθεί από τον 902 --  απ' το ΠΑΜΕ, το οποίο προφανώς, κατά τον αναγνώστη και σχολιαστή που διακήρυξε ότι ψεύδονται πως δεν είχαν συνδικαλιστικά δικαιώματα, θα τσακιζόταν να στηρίξει αγωνιστικά τον αγώνα τους κατά του 902 (και όχι, όπως θα λεγε κάποιος κακόπιστος, να τους περιλάβει στο ξύλο). Το χιούμορ είναι ωραίο προσόν σε έναν κομμουνιστή, αλλά πρέπει να είναι ενσυνείδητο, και όχι αθέλητο αποτέλεσμα κουτοπονηρίας. 

Η απάντηση λοιπόν του Ριζοσπάστη κατά την εκτίμησή μου είναι όχι απλώς ανεπαρκής αλλά συνιστά αυτογελοιοποίηση του κόμματος. Το οποίο έχει δύο δρόμους μπροστά του σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο ζήτημα:

α) Να παραδεχτεί ότι ναι, το επιχειρησιακό του κομμάτι είναι φυσικά αναγκασμένο να λειτουργεί υπό τους νόμους του καπιταλισμού και της αγοράς, ότι λυπάται για αυτό και ότι έχει να προτείνει τον χ ή ψ συγκεκριμένο δρόμο προς τον σοσιαλισμό και το ξεπέρασμα της αντίφασης που αναπόφευκτα κατατρώει και το ΚΚΕ (και όχι βέβαια, όπως θέλουν να πιστέψουμε κάποιοι σε άλλους αριστερούς σχηματισμούς, μόνο το ΚΚΕ). Να προσθέσει ότι υπό συνθήκες κρίσης, ναι, δεν μπορεί πλέον να εργοδοτεί παρά αυτούς που είναι μέλη του κόμματος για ευνόητους λόγους (ελαχιστοποίησης των εσωκομματικών τριβών από δυσαρεστημένους ψηφοφόρους ή στελέχη του). 

β) Να κάνει αυτό που αναγκάστηκε να κάνει στο τέλος και αφού δεν της βγήκαν τα λογίδρια περί εξαίρεσης λόγω αισθητικής ανωτερότητας η Άγρα, και αυτό που νέτα-σκέτα ζητούν οι απολυμένοι: να ανακαλέσει τις απολύσεις, να κλείσει το θέμα και τα στόματα της κριτικής έστω και τώρα, και να βρει άλλους τρόπους να τα βγάλει πέρα, εφόσον είναι βέβαιο, από τις ως τώρα (θετικότατες) εκδοτικές πρωτοβουλίες του, τους συνδεόμενους με αυτό αρχειακούς και πολιτισμικούς οργανισμούς, και τα λαμπρά κτήριά του, ότι το ΚΚΕ, δόξα το Θεό, δεν φυτοζωεί.

Αυτό που σίγουρα δεν μπορεί να συνεχίσει να κάνει είναι να προσπαθεί να κρυφτεί πίσω από κείμενα όπως αυτό του χθεσινού Ριζοσπάστη. Όχι γιατί είναι ανήθικο· επειδή, πολύ απλά, δεν έχει την πολυτέλεια να πουλάει τρέλα, όπως δεν την έχει πια κανείς.