Thursday, January 13, 2011

8/1/2011-13/1/2011-Αφορισμοί της ημέρας

XXIX
Τα αδιανόητα γελοία ονόματα των σύγχρονων φαρμάκων --στραμπουλήγματα της γλώσσας σε φιάλες-- φυλούν ζηλότυπα κάτι από την ηχώ των γκροτέσκων γλωσσικών επιφωνημάτων των σαμάνων και κάθε λογής μαγγανείας. Η ιδέα, παρ' όλη τη λεγόμενη πρόοδο της επιστήμης, μοιάζει να παραμένει ότι αυτό που είναι ικανό να σώσει ή να πάρει μια ζωή πρέπει να είναι δυσπρόφερτο. Αυτό όμως είναι απλά μια βαθύτατη παρανόηση: οι σημαντικές λέξεις, αυτές που πάνω τους κρέμεται η ζωή, δεν είναι δύσκολο να προφερθούν γιατί έχουν πολλές συλλαβές και παράδοξους σχηματισμούς συμφώνων και φωνηέντων. Οι λόγοι που είναι δύσκολο να προφερθούν δεν αφορούν στο παραμικρό τη φωνολογία.


XXX
Ο πετυχημένος μυθιστορηματικός χαρακτήρας είναι αυτός για τον οποίο ο συγγραφέας του γνωρίζει αρκετά ώστε να γνωρίζει τι είναι αναγκασμένος να συνεχίσει για πάντα να αγνοεί· είναι η έκφραση της ισορροπίας ανάμεσα στην οικειοποιητική διαφάνεια των συμπεριφορικών χαρακτηριστικών και την αδιαπέραστη αδιαφάνεια του είναι. Ένας καλός συγγραφέας είναι ικανός να μετατρέψει ακόμα και το πρωτότυπο ενός προσωπικού γνωστού του σε πειστικό χαρακτήρα. Ο κακός συγγραφέας, αντίθετα, τείνει να μετατρέπει τους χαρακτήρες του σε κακέκτυπα προσωπικών του γνωστών.


XXXI
Συνεπώς, ο καλός μυθιστοριογράφος είναι ένας πραγματικά ευσυνείδητος κουτσομπόλης: για να πείσει τον εαυτό του ότι ξέρει τον Ρασκόλνικοφ, ο Ντοστογιέφσκι αναγκάστηκε να γράψει ολόκληρο Έγκλημα και τιμωρία. Στα ριάλιτι, η κατανόηση του άλλου είναι ζήτημα πενταλέπτου στον καναπέ. Καμμία απορία που στις μέρες μας σπανίζουν τα καλά μυθιστορήματα.


XXXII
Είναι αλήθεια ότι ο αναρχισμός είναι η παιδική φάση του κομμουνισμού, μόνο όμως εφόσον γίνει επίσης δεκτό ότι προεικονίζει ταυτόχρονα και τα βαθιά του γεράματα. Γιατί όπως ο δικαιωμένος απ' τη ζωή γέρος μπορεί, μετά από δεκαετίες σφιξίματος των δοντιών, να διεκδικήσει μια δεύτερη παιδική ηλικία χωρίς ντροπή και γελοιότητα, έτσι και ο κομμουνισμός πρέπει να μάθει να βλέπει την αναρχική προοπτική όχι απλώς σαν αυτό που άφησε πίσω του αλλά και σαν αυτό που διψά να ξανακερδίσει. Αν ο μαρξισμός είναι κατεύθυνση, ο αναρχισμός είναι ζωή. Κι αν και ξέρουμε, ενήλικοι καθώς είμαστε, πως πρέπει να δώσουμε κατεύθυνση στη ζωή, πρέπει επίσης να θυμόμαστε, παιδιά καθώς θέλουμε να γίνουμε ωριμάζοντας, πως πρέπει να μη σταματάμε να δίνουμε ζωή στην κατεύθυνση.


XXXIII
Θα έχουμε καταλάβει πολλά για την κυρίαρχη ιδεολογία στην Ελλάδα όταν θα έχουμε αντιληφθεί ότι είναι ταυτόχρονα απαξιωτική για τη λαϊκή αντίληψη και για τη διανοητική ζωή, ότι είναι όσο αντι-λαϊκή είναι και αντι-διανοουμενίστικη. Η ελληνική αστική τάξη είναι μια τάξη που μορφώθηκε εργαλειακά, όσο ήταν αρκετό για να αρπάξει μια θέση στον κρατικό μηχανισμό ή να χρησιμοποιήσει τις προσβάσεις της σ' αυτόν. Ως εκ τούτου, στο ιδεολογικό επίπεδο, χρειάστηκε να μεγιστοποιήσει φαντασιακά τις διαφορές της από τον "λαό" με κάθε τρόπο (από τα μουσικά γούστα ως το είδος εστιατορίων που προτιμά), ενώ ταυτόχρονα αισθάνθηκε αναγκασμένη να ξορκίσει τον μπαμπούλα ενός στοχασμού που θα αναδείκνυε την ποταπότητα της παιδείας της και το απόλυτα τετριμμένο των φιλοδοξιών της. Όχι τυχαία, οι φορείς του αντιλαϊκισμού (νοουμένου ως απαξίωση της πολιτικής ικανότητας της λαϊκής μάζας) είναι επίσης οι σφοδρότεροι φορείς του αντι-διανοουμενισμού, πολλώ δε μάλλον όταν εμπλέκεται μια διανόηση που δεν απαξιώνει την πολιτική και στοχαστική δυνατότητα των χαμηλών κοινωνικών στρωμάτων.