Wednesday, January 5, 2011

2/1/2011-3/1/2011-Αφορισμοί της ημέρας

XXVI
Έχοντας απορροφηθεί πλήρως από τη θορυβώδη και τελικά αυτιστική κοινωνικότητα που επέβαλλε το κοινωνικό ξεσάλωμα των περασμένων δύο σχεδόν δεκαετιών στα μικροαστικά και αστικά στρώματα, οι ευχές έχουν εκπέσει στην κατάσταση αξιοθρήνητης κενότητας και ανημπόριας που σηματοδοτεί η λέξη "ευχολόγιο". Σήμερα, το να εύχεσαι σημαίνει να παραδέχεσαι εκ των προτέρων την αδυναμία σου να προσφέρεις οτιδήποτε άλλο από λόγια. Κι όμως, υπήρχε πάντοτε --και οφείλει να διατηρηθεί ζωντανή-- μια άλλη παράδοση της ευχής, για την οποία η σωστά διαλεγμένη ευχή αντανακλά μια χρήσιμη, δηλαδή βιώσιμη και εμπράγματη, σοφία. Δύο είναι τα συστατικά της ευχής που δικαιούται το όνομά της: Πρώτον, δεν είναι ποτέ γενική ή γενικεύσιμη, αλλά ενική. Καμμία ευχή που να έχει αξία δεν έχει αξία για όλους, μιας και η αξία της συνίσταται ακριβώς στο ότι αναδεικνύει την ενικότητα κάθε ευτυχίας. Δεύτερον, δεν αφορά αυτό που κάποιος υποτίθεται ότι θα ήθελε, ούτε και αυτό που υποτίθεται ότι χρειάζεται, αλλά τον πάντα ανοιχτό και αδιευκρίνιστο χώρο ανάμεσα σε αυτό που θέλουμε και αυτό που χρειαζόμαστε. Η αληθινή ευχή δίνει σχήμα στη σχέση ανάμεσα σ' αυτό που θέλουμε και αυτό που χρειαζόμαστε σε ένα συγκεκριμένο, ανεπίστρεπτο σημείο της ζωής μας.

Για τις συλλογικότητες, απ' την άλλη, δεν υπάρχουν ευχές. Κι αυτό γιατί η ευτυχία --το απώτερο περιεχόμενο κάθε ευχής-- δεν μπορεί να αφορά τη συλλογικότητα όσο η συλλογικότητα συνεχίζει να καθορίζεται από κάτι που δεν έχει οντολογική υπόσταση για κανένα μέλος της ατομικά: την ιστορία.

XXVII
Ένα από τα πράγματα που καλείται να κάνει ένας γονιός είναι να παίξει το ρόλο ενός αρχειοθέτη χωρίς προφανή αποστολή. Φυλάει ένα αρχείο από μνήμες που κανείς άλλος δεν είναι σε θέση να φυλάξει, γνωρίζοντας εκ των προτέρων ότι είναι αρκετά απίθανο κάποιος, συμπεριλαμβανομένου του ήρωα και πρωταγωνιστή του αρχείου αυτού, να νιώσει ποτέ την ανάγκη να εντρυφήσει σ' αυτό με τη στοιχειώδη σχολαστικότητα ή επιμέλεια.

Προς τι ο κόπος τότε; Η μνήμη στην περίπτωση αυτή είναι θεραπαινίδα της αμνησίας. Για να έχει την πολυτέλεια ένα παιδί να ξεχάσει χαρούμενα το νεαρότερο κομμάτι της ζωής του, κάποιος άλλος πρέπει να το φυλάει στη μνήμη του με αγάπη, ως κόρην οφθαλμού.

XXVIII
Είμαστε ένα σπίτι στο οποίο μπαίνουν κάθε τόσο συνεργεία και αφαιρούν το ένα μετά το άλλο τα έπιπλα και τα κομμάτια της οικοσκευής. Καθώς ερειπώνουμε, ευχόμαστε να επιστρέψει επιτέλους ο ιδιοκτήτης και να καρφώσει τα λίγα και πολύτιμα εναπομείναντα στη θέση τους με αλάθητο καρφί. Τόση ανάγκη τα έχουμε όσα έμειναν να μας θυμίζουν πως είμαστε σπίτι και όχι απλώς τέσσερις τοίχοι και ένα πάτωμα.